Lo naut de la Bada                                                                                 

Pensi qu’ès la prumièra que crompèt papeta, en 1910.

Era amont dal puèg de la Bada,

2200 socàs dins una terra seca,calcària,

michanta al travalh l’ivern, trigosa l’estiu.

La recolta passava de 60 costalhs a 15 quand plovià pas.

L’aiga demorava pas dins las regas,

partissià de suita, sabi pas ont.

I avià un oliu a cada canton,

de lucquas que mameta preparava cad’an

ambe una sauça que podi pas dire ço qu’èra.

Me sembla que las metià qualques jorns dins lo lessiu

de la bugada que fasià ambe de cendres e d’aiga bolhenta.

Tot un costat de la vinha, sul cance,

era plantat d’ametlièrs per tener lo toràl

e per los dessèrts pendent qualques meses, verdas o secas.

Quand èra l’epoca e qu’i montavem,

fasièm provisions e ne manjavèm a nostre sadol.

Las aimavi quand èran verdas e tendras

o quand començavan a secar.

N’i avià dos o très closca mola que podièm brigalhar ambe las dents.                                                                         

Aquèla vinha èra là que preferavi.

Sobretot pèl punt de vista.

Erèm sul puèg lo pus naut de Capestanh

e vesiàs lenc dal costat de Carcasona,

vesiàs Narbona e la catedrala,

endevinavas ont èran Valras e Besièrs.

En viran un pauc vesiàs lo puèg de la Pascalona

e sobretot vesiàs tot l’estanh,

quand èra sec l’estiu e plen d’aiga l’ivern.

Cal dire, se va savetz pas,qu’una bada ès un posta de gaita.

Vesiàn, autres cops, arrivar de lenc, los Espanhols e totis los autres.                                                                                    

Los rasins èran en majoritat de carinhan,

mas tot un costat, lo pus sec, ont la terra èra la pus paura,

qu’apelavèm crevatinas,

i aviàn mès de terret e de granache.

S’i trapava tamben qualques aramons

que nos regalavem de manjar per vendemiàs,

quand èran plan madurs. Semblavan de cinsault.

Papeta s’èra trompat d’empeut quand remendava !

Me soveni qu’i avià très o quatre pès de muscat gros,

una soca de ribairenc e un’autra de picapol rosat

que n’ai pas vist en d’acom mai.

Sont aqui los rasins los milhors qu’ai pas jamai manjats.                                                                                               

Pensi qu’ès la vinha que preferavem totis.

Quand mon paire e ma tanta eiretèran

es la sola que se partissèran.

Ne volian un bocin cadun.

Es dins aquèla vinha que papeta tombèt,en lauran,

un soèr de mars 1956, adès ont montava lo calabrun.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                       

Jaume Carbonèl

 septembre de 2012                                                                      

- picapol-chasselas : empeut,

- grefon : greffon

- trigos : pénible 

- cance : bord du champ